S1.1_KHI NÀO NÊN TÌM KIẾN TRÚC SƯ?

Một ngôi nhà không bắt đầu từ ngày đặt viên gạch đầu tiên. Nó bắt đầu từ những quyết định được đưa ra trước đó.

Khi bắt đầu xây nhà, nhiều người thường nghĩ rằng mình có thể tự làm được. Tự tìm hiểu, tham khảo những ngôi nhà mình yêu thích, hỏi kinh nghiệm từ người quen,rồi tìm một đội thợ có kinh nghiệm để bắt đầu.
Cách làm này đã tồn tại từ lâu và hoàn toàn có lý do của nó. Trước đây, nhu cầu về một ngôi nhà thường đơn giản, cách sống cũng ít thay đổi, và kinh nghiệm của người thợ đôi khi đã đủ để giải quyết phần lớn những yêu cầu của một gia đình.

 

Nhưng ngôi nhà hôm nay đã khác.

Khi những khu đất xây dựng ngày càng đáng giá, nhu cầu sống ngày một đa dạng, việc xây nhà cũng trở thành bài toán nhiều lớp (ánh sáng tự nhiên, thông gió, sự tiện nghi, tính riêng tư, tính kết nối,..). Khả năng nhìn nhận đúng thế mạnh và cả những vấn đề của khu đất cũng như những mong muốn của khách hàng cần phải ngày càng chính xác và rõ ràng để phát huy được thế mạnh sẵn có, tránh lãng phí và tránh việc chỉ giải quyết nhu cầu ở bề nổi mà bỏ qua những điều thực sự cần thiết.

Lúc này kinh nghiệm thi công thôi chưa đủ.

Không phải vì người thợ không quan trọng, mà vì trước khi hỏi  “xây như thế nào?”, chúng ta cần trả lời một câu hỏi khác: “Nên xây cái gì?” 

 

Đó là lúc vai trò của kiến trúc sư cần phải có. Kiến trúc sư không phải người quyết định thay chủ nhà ngôi nhà phải như thế nào. Giá trị của thiết kế nằm ở việc đưa những mong muốn, thói quen và nhu cầu của một gia đình vào cùng một bài toán với khu đất, ngân sách và những điều kiện thực tế, từ đó tìm ra một cách tổ chức phù hợp. 

Thiết kế là tìm ra điều gì thực sự cần thiết và tổ chức chúng theo cách tốt nhất.
Vì vậy, thời điểm tìm đến kiến trúc sư không nhất thiết là khi bạn đã có sẵn hình dung hoàn chỉnh về ngôi nhà.
Đó là khi bạn bắt đầu có những băn khoăn: với mảnh đất này, nhu cầu này và khả năng của mình, đâu là cách xây dựng phù hợp nhất ?
Khi đã quyết định tìm đến kiến trúc sư, việc lựa chọn đơn vị cũng là một quyết định quan trọng. Nhiều người có xu hướng tìm thật nhiều nơi để so sánh, xem thật nhiều công trình, nhiều phong cách và nhiều mức giá. Việc tham khảo chắc chắn cần thiết

Nhưng không phải cứ có càng nhiều lựa chọn thì kết quả càng tốt.
Một ngôi nhà không phải là sản phẩm có thể chọn bằng cách đặt những hình ảnh cạnh nhau rồi tìm ra phương án đẹp nhất.

Điều cần tìm không phải là đơn vị tốt nhất trên thị trường, mà là đơn vị phù hợp nhất với bài toán của mình. Vì thế nếu bạn tìm nhiều hơn chỉ để đối chiếu, lựa chọn thì rất khó để tìm được đơn vị thực sự phù hợp.

Sau khi đã tìm hiểu và có một vài lựa chọn phù hợp, việc dành thời gian trao đổi trực tiếp và đủ sâu có giá trị hơn việc tiếp tục mở rộng danh sách. Một portfolio cho thấy một văn phòng đã làm gì. Nhưng một cuộc trò chuyện cho thấy họ sẽ nhìn vào vấn đề của bạn như thế nào.
Họ có thực sự lắng nghe những gì bạn đang cần? Họ có đặt ra những câu hỏi khiến bạn nhìn lại chính nhu cầu của mình để tìm ra giải pháp thích hợp hay chỉ dừng lại ở việc đưa các giải pháp ở bề nổi và không thực sự có hiệu quả lâu dài?

 

Bởi lựa chọn kiến trúc sư không chỉ là lựa chọn người làm một bộ bản vẽ. Đó là lựa chọn người sẽ cùng mình đưa ra những quyết định quan trọng trong quá trình hình thành ngôi nhà, những người đồng hành cùng nhau phải có sự phù hợp và tin tưởng.

Từ những câu hỏi ấy mối quan hệ giữa thiết kế và thi công thực chất là như thế nào? Liệu một ngôi nhà có thể hình thành như những tính toán ban đầu hay không?
Tại sao nên chọn đơn vị có cả năng lực thiết kế và thi công?

 

Lựa chọn đơn vị đi cùng công trình từ thiết kế đến thi công không đơn thuần vì chọn một dịch vụ “trọn gói”. Với một công trình nhà ở, việc có một đầu mối xuyên suốt giúp chủ nhà giảm bớt việc phải kết nối giữa nhiều bên. Nhưng quan trọng hơn, thiết kế và thi công vốn là hai giai đoạn liên tục của cùng một quá trình.

Một ý tưởng trên bản vẽ chỉ thực sự được kiểm chứng khi nó bước vào công trường. Ở đó sẽ luôn có những vấn đề mới xuất hiện, những điều kiện thực tế cần điều chỉnh và những quyết định không thể giải quyết chỉ bằng một bản vẽ có sẵn.

Khi người hiểu rõ ý tưởng ban đầu cũng tiếp tục có mặt trong quá trình thi công, những thay đổi đó được nhìn nhận trong tổng thể của công trình. Điều gì có thể thay đổi, điều gì cần giữ lại, đâu là chi tiết có thể điều chỉnh và đâu là giá trị cốt lõi không nên đánh đổi — những quyết định ấy cần được đưa ra bởi người hiểu công trình từ đầu. Đặc biệt với một công trình mà người kiến trúc sư thực sự tâm huyết, việc nhìn thấy nó được xây thành hình cũng là một phần của trách nhiệm. Không phải để mọi thứ phải giống tuyệt đối với bản vẽ, mà để những điều quan trọng nhất của thiết kế không bị mất đi trong quá trình trở thành hiện thực.

 

Tất nhiên, thiết kế và thi công không nhất thiết phải do cùng một đơn vị thực hiện. Một thiết kế chuyên nghiệp, được triển khai đầy đủ và có quá trình giám sát chặt chẽ từ phía kiến trúc sư hoàn toàn có thể tạo nên một công trình tốt khi được thi công bởi một nhà thầu khác.
Vì thế lựa chọn không nằm ở chữ “trọn gói”, mà nằm ở ưu tiên trong sự liền mạch của trách nhiệm.

Sau cùng, xây nhà không chỉ là tạo ra một nơi để ở. Đó là quá trình đưa ra những quyết định sẽ ảnh hưởng đến cách một gia đình sống trong nhiều năm. Vì vậy, bạn không cần đến kiến trúc sư khi đã biết chính xác mình muốn xây gì.
Bạn cần đến kiến trúc sư khi bắt đầu nhận ra câu hỏi quan trọng hơn “đâu mới là ngôi nhà phù hợp với mình ?”

Và với chúng tôi, hành trình tìm ra ngôi nhà thực sự trong hình dung của bạn, rồi biến nó thành một không gian có thể sống cùng bạn trong những năm về sau, cũng chính là trách nhiệm của người làm kiến trúc.

Bài viết: Thanh Trúc